عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )
40
تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )
بر سر ايرج زد ، پس هر دو تن شمشير اندر نهادند و بكشتندش و سرش [ 1 ] را برداشتند ، سوى افريدون فرستادند . و افريدون چندان بگريست به روى ، كه كور شد . و ايرج را دخترى ماند و از آن دختر پسرى آمد ، او را منوچهر نام كردند ، بدان سبب كه چون افريدون او را بر كنار گرفت چشمش بينا گشت گفت : مناچهر [ 2 ] چون پانصد سال از پادشاهى افريدون بگذشت ، منوچهر به كين ايرج بيرون آمد و او بروستاى بم مرد از ولايت كرمان [ 3 ] ، و به سغد ايوانى بنا كرد و سغد [ 4 ] را هفت آشيان خوانند ، كه هفت ملك آنجا بنا كردند : يكى جم و ديگر بيوراسپ ، و سه ديگر افريدون . و چهارم منوچهر و پنجم كاوس ، و ششم لهراسپ و هفتم گشتاسپ . و منوچهر بن نبسهء [ 5 ] افريدون ( و ) ايرج بود و اندر كوههاى سوس [ 6 ] زاد كه آنجا را باسيان [ 7 ] گويند ، و از آن كوه بيرون آمد با سى هزار مرد ، و با هر دو عم حرب كرد و كين جد بيافت . و چون از آن فارغ شد ، و هر دو عم را بكشت افريدون [ 8 ] بر وى دعا كرد و تاج خويش بر سر وى نهاد ، و اندران ساعت بمرد . منوچهر نبيرهء ايرج بن افريدون بود و بعضى از نسابان عجم ، نسبت او بر خلاف اين كنند كه مولد [ 8 ] او بكوه منوش
--> [ ( 1 - ) ] ب : سرس ؟ [ ( 2 - ) ] بموجب غرر اخبار ملوك الفرس 24 : منوچهر يعنى او شبيه من است . [ ( 3 - ) ] هر دو نسخه : كرما ؟ چون بم از مشهورترين شهرهاى كرمان بود ( معجم البلدان 1 ر 495 ) بنابر اين كرما - به كرمان تصحيح شد . [ ( 4 - ) ] در هر دو نسخه : سعد بن عين مهمله است . [ ( 5 - ) ] نبسه : نواسه . [ ( 6 - ) ] هر دو نسخه : سوسن ؟ ولى سوس بلدهئى بود در خوزستان ( مراصد 755 ) [ ( 7 - ) ] هر دو نسخه : به انسان ؟ ولى با سيان به كسرهء سين درهمان خوزستان واقع بود ( مراصد 153 ) [ ( 8 - ) ] در هر دو نسخه موالد ؟